Oligopol Edgeworth modeli nedir?

Oligopol Edgeworth modeli, rekabetçi bir piyasa yapısını anlamak için önemli bir araçtır. Bu model, iki veya daha fazla firmanın fiyat ve üretim stratejileri üzerinden etkileşimde bulunduğu bir durumu analiz eder. Edgeworth, firmaların sınırlı üretim kapasitelerine sahip olduğunu ve bu durumun fiyat dalgalanmalarına neden olduğunu vurgular. Böylece, piyasa dinamiklerinin karmaşıklığına ışık tutar.

Edgeworth Modeli, uzlaşmasız oligopol modellerinden biridir ve İngiliz iktisatçı Francis Ysidro Edgeworth tarafından 1897 yılında geliştirilmiştir.

Edgeworth Modelinin temel varsayımları:

• Fiyat ve üretim rekabeti vardır.
• Firmaların üretim kapasitesi sınırlıdır.
• Her firma, tek başına tüm talebi karşılayamaz.
• Firmaların pazar payları aynıdır.
• Üretim maliyetleri sıfırdır.

Modelde, fiyat rekabeti sonucunda fiyat ve üretim miktarının sürekli dalgalanacağı, belirli bir denge miktarı ve fiyatının söz konusu olmayacağı kabul edilir.

Bu model, iki firma (düopol) üzerinden açıklanır: A ve B firmaları, belirli üretim kapasitelerine sahiptir ve aynı talep ile karşı karşıyadır. İlk başta piyasada tek olan A firması, monopol gibi davranır ve karını maksimum kılan fiyat düzeyini belirler. B firmasının piyasaya girmesiyle, A firmasının müşterilerini ele geçirir ve üretim miktarını artırır. Bu süreç, her iki firmanın da üretim kapasitesini tamamen sattıkları noktaya kadar devam eder. Ancak, firmaların toplam üretim miktarlarının sınırlı olması nedeniyle, fiyat P3 gibi bir seviyede dengeye gelmez; fiyat P1 ile P3 arasında dalgalanır.